Anasayfa

Motorin

konteyner2.jpg

 

1. PROGRAM

Programın Amacı

LabKar Programının amacı yasa koyucunun belirlediği analizlerin çevrimlere katılan laboratuvarlar tarafından standarda uygun olarak yapılmasını sağlamaktır. Motorin programının amacı ise motorin numunelerinde analiz yapan akaryakıt laboratuvarlarına motorin karşılaştırma programı sağlamaktır. Bu program kapsamında katılımcı laboratuvarlara yılda iki defa motorin numunesi gönderilir ve analiz sonuçlarına göre laboratuvarların performansları değerlendirilir.

Programa Katılım

Programa katılım için katılımcı laboratuvarın program için belirlenen analizlerden en az bir tanesini yapabiliyor olması, LabKar Programı katılım ücretini ödemesi ve LabKar Program Sözleşmesi'ni kabul etmesi gereklidir.

Program Organizasyonu

Program iki çevrimden oluşur. Yaz ve kış sezonu analiz speklerinin test edilebilmesi amacıyla bahar ve sonbahar aylarında düzenlenir.

Zaman Çizelgesi

Numuneler, web sayfasında duyurulan tarihlerde katılımcı laboratuvarlara ulaştırılmak üzere kargoya verilir. Numunelerin gönderildiği tarih, veri sistemine analiz sonuçlarının son giriş tarihi ve çevrim sonuç raporunun yayınlandığı tarih katılımcılara e-posta aracılığı ile bildirilir.

İnternet sayfasında çevrimlerle ilgili yayınlanan planlanan tarihlerden 5 iş günü sapma olması durumunda katılımcılara e-posta ile bilgilendirme yapılır ve bilgilendirme metni sayfadaki “Duyurular” kısmında da yayınlanır.

Homojenite ve Stabilite Analizleri

Motorin numunelerinde homojenite ve stabilite değerlendirmesi, ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi Laboratuvarlarında yapılan Yoğunluk ve Parlama Noktası analizleri ile ISO 13528 standardına göre yapılmaktadır.

Referans Numune

Programlara başvuru esnasında referans numune talepleri de alınmaktadır. Referans numune, çevrim tamamlandıktan sonra yapılan istatistiksel değerlendirme sonuçları ile beraber, rapor yayınlandıktan sonra katılımcılara gönderilen numunelerdir. Katılımcılar referans numuneleri kalite kontrol, doğrulama ve geçerli kılma vb çalışmalarda kullanabilmektedir. Talep edilmesi durumunda ilgili çevrime katılım sağlamayan katılımcılara da referans numune gönderilmektedir.

2. GİZLİLİK

Programa katılan her laboratuvara bir laboratuvar kodu verilir. Bu kodlar her yıl ve aynı yıl içerisinde de katılım sağlanan ürün bazındaki çevrimlere gore değişmektedir. Laboratuvarlar ilgili çevrimle ilgili koduna www.labkar.org.tr sayfasına kullanıcı adı ve şifreleriyle giriş yaptıktan sonra Çevrimler sekmesinden ulaşabilirler. Bu laboratuvar kodları ile katılımcılar kendilerine ait sonuçların değerlendirmesini yapabilirler. Laboratuvar kodlarının kime ait olduğu programın yürütücüsü olan Petrol Araştırma Merkezi dışında hiçbir kurum tarafından bilinmez. Bu kodların Petrol Araştırma Merkezi içerisinde de yetkili olmayan personel tarafından bilinmesine engel olacak güvenlik tedbirleri alınmıştır.

3. NUMUNELER

Analiz Numuneleri

Katılımcılara gönderilen analiz numunelerinin genel karakteristiğinin ürün ana standardlarında verilen özellikler aralığında olması beklenmektedir. Numunelerin rutinde olduğu gibi analiz edilmesi gerekmektedir. Gerekli olan güvenlik önlemleri ürün ile birlikte gönderilen Ürün Bilgi Formu dokümanlarında belirtilmektedir.

Motorin numuneleri birer litrelik 2 adet cam şişe içinde katılımcılara ulaştırılır. Cam şişeler kargoda nakliye esnasında zarar görmemesi için özel kutular içine konur.

Numunelerin katılımcılara ulaştırılmasında Yurt İçi Kargo Firması’ndan hizmet alınmaktadır.

ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi, taşerondan aldığı hizmetlerden LabKar katılımcılarına karşı sorumludur.

Kalite Kontrol

Katılımcılara gönderilmeden önce numunelere homojenlik testleri uygulanır. Böylece her katılımcının eşdeğer numune alması sağlanır.

     Analitler
    Motorin karşılaştırma programında dağıtılan numunelere aşağıdaki                    analizler uygulanır:

  1. Distilasyon
  2. Yoğunluk (15 ºC)
  3. Kükürt Miktarı
  4. Kinematik Viskozite (40 ºC)
  5. CFPP
  6. Su Miktarı
  7. Parlama Noktası
  8. Toplam Kirlilik*
  9. Setan İndisi
  10. Karbon Kalıntısı
  11. Kül
  12. Yağlayıcılık Özelliği (HFRR)
  13. Oksidasyon Kararlılığı
  14. Bakır Şerit Korozyonu
  15. Aromatik Hidrokarbonlar
  16. Yağ Asidi Metil Esteri (YAME) Tayini
  17. Kalorimetre Bombası Metodu İle Yanma Isısı Tayini
  18. Distilasyon Kalıntısı
  19. Setan Sayısı
  20. Poliaromatik Hidrokarbon Analizi
  21. Renk Tayini
  22. Mangan Miktarı
  23. Doktor Testi
  24. Su ve Tortu Tayini**
  25. Bulutlanma Noktası**

Standart Metotlar
Analizlerde ISO, EN, ASTM ve TSE gibi standart metotlar kullanılır. Katılımcı laboratuvar, belirtmek şartıyla bunların dışında da bir standart metot kullanabilir. Motorin programında kullanılabilecek standart metotlar şu şekildedir.

Distilasyon TS 1232 EN ISO 3405/ EN ISO 3405
Yoğunluk TS EN ISO 12185 / EN ISO 12185 / TS 1013 EN ISO 3675 / EN ISO 3675
Kükürt Miktarı TS EN ISO 20846 / EN ISO 20846 / TS EN ISO 20884 / EN ISO 20884 / TS EN ISO 13032 / EN ISO 13032
Kinematik Viskozite TS 1451 EN ISO 3104 / EN ISO 3104
CFPP TS EN 116 / EN 116 TS EN 16329 / EN 16329
Su Miktarı TS 6147 EN ISO 12937 / EN ISO 12937
Parlama Noktası TS EN ISO 2719 / EN ISO 2719
Toplam Kirlilik TS EN 12662 / EN 12662
Setan İndisi TS EN ISO 4264 / EN ISO 4264
Karbon Kalıntısı TS EN ISO 10370 / EN ISO 10370
Kül TS EN ISO 6245 / EN ISO 6245
Yağlayıcılık Özelliği (HFRR) TS EN ISO 12156-1/ EN ISO 12156-1
Oksidasyon Kararlılığı TS EN ISO 12205 / EN ISO 12205 / TS EN 15751 / EN 15751
Bakır Şerit Korozyonu TS 2741 EN ISO 2160 / EN ISO 2160
Aromatik Hidrokarbon Türlerinin Tayini TS EN 12916 / EN 12916
Yağ Asidi Metil Esteri (YAME) Tayini TS EN 14078 / EN 14078
Kalorimetre Bombası Metodu İle Yanma Isısı Tayini TS 1740 /ASTM D240
Distilasyon Kalıntısı TS EN ISO 3405 / EN ISO 3405
Setan Sayısı EN ISO 5165/TS 10317 EN ISO 5165 / EN 15195/TS EN 15195 / EN 16144/TS EN 16144
Renk Tayini ASTM D 156
Mangan Miktarı TS EN 16576
Doktor Testi TS 2884/ASTM D4952
Su ve Tortu Tayini TS 7075/ ASTM D2709
Bulutlanma Noktası TS 2834 EN  23015 / ASTM D2500

*:Su ve Tortu ile Bulutlanma Noktası deneyleri Motorin 2018-1. çevriminde yer alacaktır.

**:Toplam Kirlilik deneyi ise Motorin 2018-2. çevriminde yer alacaktır.

4. SONUÇLARIN GİRİLMESİ, RAPORLAMA VE İTİRAZ

Analiz Sonuçlarının Girilmesi

Katılımcı laboratuvarların analiz sonuçlarını girebilmeleri amacıyla LabKar web sitesinde veri giriş sayfası oluşturulmuştur. Katılımcıların belirlenen tarihler içinde sonuçlarını girmeleri gerekmektedir.

Veri giriş sayfası kullanıcı hatasını en aza indirgemek üzere tasarlanmıştır. Sonuç giriş ekranında raporlama hanesi serbest bırakılmış olup, katılımcıların sonuçlarını kullanmış oldukları standard metoda uygun olarak girmeleri beklenmektedir. Katılımcı sonuçlarının istatistiksel değerlendirmeye alınabilmesi için sonuçların onaylandıktan sonra kaydet işleminin yapılması gerekmektedir. Veri girişi tamamlandıktan sonra LabKar Çevrim Sorumlusu tarafından sonuçların gözle yapılan kontrolü sonrasında hatalı olduğu belirlenen sonuçlar için katılımcıya geri dönüş yapılır ve katılımcıdan hatalı olan sonuç için  yeniden giriş yapması istenir.

Katılımcılar, rapor yayınlandıktan sonra 15 gün içerisinde rapor indirme bağlantısının bulunduğu yerdeki “İtiraz Bildir” sekmesini kullanarak değerlendirme sonuçlarına itiraz edebilirler. Bunun dışındaki itiraz, öneri vb konular için labkar@metu.edu.tr adresi ile iletişime geçebilirler.

 

İstatistiksel Değerlendirme ve Raporlama hakkında bilgi almak için tıklayınız.